Roma, gelişmiş bir finans sistemine sahipti. Forum’daki bankacılar (argentarii), para bozar, mevduat kabul eder ve faizle borç verirdi. Bankacılık işlemleri, genellikle Forum’daki “argentariae” adı verilen tezgâhlarda yapılırdı. Bankacılar, aynı zamanda madeni paraların sahte olup olmadığını kontrol eder ve değerli madenlerin saflığını test ederdi.
Çek benzeri ödeme emirleri (praescriptio veya syngraphae) kullanılırdı; böylece yüklü miktarda madeni parayı taşıma riski ortadan kalkardı. Örneğin, bir tüccar Roma’dan İskenderiye’ye giderken, Roma’daki bankacıya para yatırır ve İskenderiye’deki bankacıdan bu parayı çekebilirdi. Bu sistem, ticaretin güvenliğini artırırdı.
Faiz oranları (usura) yasalarla sınırlandırılmaya çalışılsa da tefecilik yaygındı. On İki Levha Kanunları’na göre, yıllık faiz oranı %8,33 (1/12) ile sınırlıydı, ancak bu kural çoğu zaman delindi. Brutus gibi saygın senatörler bile eyaletlere %48 faizle borç verirdi. Örneğin, Brutus, Kıbrıs’a %48 faizle borç vermişti; bu, yasal sınırın çok üzerindeydi.
M.S. 33 yılında yaşanan mali kriz (tarihin ilk bankacılık krizi), imparator Tiberius’un hazineden 100 milyon sestertius kredi dağıtmasıyla (kantitatif genişleme) çözüldü. Bu kriz, senatörlerin ve zenginlerin borçlarını ödeyememesi nedeniyle patlak vermişti. Tiberius, hazineden faizsiz kredi dağıtarak ekonomiyi canlandırmaya çalıştı. Bu, tarihin ilk devlet müdahalesi örneklerinden biridir.
Ancak modern anlamda bir merkez bankası veya kağıt para yoktu; sistem değerli maden stokuna bağımlıydı. Para arzı, maden ocaklarından çıkan altın ve gümüş miktarına bağlıydı. Bu durum, Roma ekonomisinin enflasyon ve deflasyon döngülerine açık olmasına neden oluyordu.
Roma bankacılığı, aynı zamanda devlet finansmanının da bir parçasıydı. İmparatorlar, savaşları finanse etmek için bankacılardan borç alırdı. Örneğin, İmparator Vespasianus, Yahudi İsyanı’nı bastırmak için bankacılardan büyük miktarda borç almıştı.
Detaylı anlatım: Antik Roma İnsanlarının Günlük Yaşamı