Jül Sezar, M.Ö. 59’da konsül seçildiğinde, şeffaflık ve halkın bilgilendirilmesi adına devrimci bir adım atarak ‘Acta Diurna’ (Günlük İşler) uygulamasını başlattı. Bu, tarihin bilinen ilk resmi gazetesi veya bülteni kabul edilir. Beyazlatılmış tahtalar (album) üzerine yazılan bu metinler, Forum Romanum’un en işlek noktalarına asılır, böylece okuma yazma bilenler okur, bilmeyenler ise başkalarından dinlerdi.
Başlangıçta sadece Senato kararlarını (Acta Senatus) ve mahkeme sonuçlarını içeren bültenler, zamanla halkın ilgisini çekecek magazinel bir içeriğe büründü. Doğum, evlilik ve ölüm ilanları, zengin ailelerin boşanma dedikoduları, gladyatör oyunlarının sonuçları, imparatorluk ailesiyle ilgili haberler ve hatta garip doğa olayları (iki başlı doğan buzağılar, kuyruklu yıldızlar) Acta Diurna’da yer almaya başladı.
Bu sistem, Roma’da ilkel bir medya sektörü yarattı. Zenginler, taşradaki veya eyaletlerdeki villalarındayken Roma’dan habersiz kalmamak için özel kâtipler tutar, bu kâtipler Acta Diurna’yı kopyalayarak mektup şeklinde (bir tür newsletter) efendilerine gönderirdi. Cicero’nun Kilikya valisiyken Roma’daki dostlarından sürekli ‘Acta’yı bana gönderin’ diye istemesi, haber alma açlığının göstergesidir.
Ancak Acta Diurna, tarafsız bir haber kaynağı değildi; devletin kontrolündeydi. İmparatorluk döneminde, imparatorun hoşuna gitmeyen haberler (askeri yenilgiler, isyanlar) sansürlenir veya manipüle edilerek yayınlanırdı. Augustus, Senato tutanaklarının yayınlanmasını yasaklayarak bu şeffaflığı kısıtladı.
Yine de Acta Diurna, ‘kamuoyu’ (public opinion) kavramının oluşmasında kritik bir rol oynadı. Halkın bilgiye erişimi, siyasi dedikoduların yayılması ve ortak bir gündem oluşması, Roma’yı birbirine bağlayan iletişim ağının parçasıydı. 330 yılında başkentin Konstantinopolis’e taşınmasına kadar yayınlanmaya devam etti.
Detaylı anlatım: Antik Roma İnsanlarının Günlük Yaşamı