Avrupa’da Nazi işgaline karşı en etkili ve en büyük direniş hareketi, Balkan dağlarında doğdu. Josip Broz Tito liderliğindeki Yugoslav Partizanları, Müttefiklerden (başlangıçta) yardım almadan kendi topraklarını özgürleştiren tek direniş örgütüydü.
Partizanlar, klasik bir gerilla savaşı yürüttü. Dağlık araziyi avantaj olarak kullanıp, Alman konvoylarına pusu kuruyor, köprüleri havaya uçuruyor ve hızla kayboluyorlardı. Sloganları basitti: ‘Faşizme ölüm, halka hürriyet!’ Sadece Almanlarla değil, onlarla işbirliği yapan Hırvat Ustaşalar ve Sırp Çetniklerle de savaştılar.
1943’teki Neretva Muharebesi (‘Yaralılar Savaşı’), direnişin efsaneleştiği andı. Tito, 4.000 yaralı askeriyle birlikte kuşatılmıştı. Neretva Nehri üzerindeki köprüyü havaya uçurarak Almanları şaşırttı, sonra derme çatma bir köprüden geçip çemberi yardı. Bu manevra, Churchill’in desteğini (Çetniklerden Partizanlara) kaydırmasını sağladı.
Savaş bittiğinde Partizan ordusu 800.000 kişiye ulaşmıştı. Tito, Belgrad’ı Kızıl Ordu ile birlikte kurtardı ama Stalin’in kuklası olmayı reddetti. Yugoslav direnişi, Balkanlar’da bağımsız bir sosyalist yolun (Bağlantısızlar Hareketi) temelini attı.
Detaylı anlatım: II. Dünya Savaşı’nın Tarihi: Nasıl Başladı ve Sonuçlandı?