18. yüzyılın sonundaki Polonya’nın paylaşılması (1772, 1793, 1795), Doğu Avrupa haritasını kökten değiştirdi ve Ukrayna toprakları da bu büyük dönüşümden doğrudan etkilendi. Bir bölge, bir gecede farklı hukuk, vergi ve idare sistemlerine bağlanabilir. Bu tür sınır değişimleri, kimliği ve toplumsal düzeni uzun süre belirler.
Ukrayna’nın bazı bölgeleri Rus İmparatorluğu’nun daha merkeziyetçi ve Ruslaştırma eğilimli yapısına dahil olurken, bazı batı bölgeleri Habsburg düzenine girdi. Bu iki imparatorluk deneyimi, Ukrayna’nın modernleşme dilini de ikiye böldü. Aynı “Ukrayna” fikri, farklı kurumsal iklimlerde farklı tonlarda gelişti.
Rus İmparatorluğu tarafında toprak ve soyluluk düzeni, serflik ilişkileri ve bürokratik kontrol; yerel toplumun hareket alanını daralttı. Habsburg tarafında ise çok uluslu yapı, yerel kurumların pazarlık alanını kısmen genişletebildi. Bu fark, 19. yüzyıl ulusal hareketlerinin coğrafi ağırlığını da etkiledi.
Paylaşım sonrası dönemde Ukrayna, büyük güç rekabetinin ‘sınır’ alanı olmaya devam etti. Sınırda olmak, sürekli yeniden tanımlanmak demektir: hangi dil, hangi okul, hangi kilise, hangi hukuk? Bu sorular, imparatorlukların günlük yönetim pratikleriyle yanıtlandı.
Polonya’nın paylaşılmasının Ukrayna açısından kalıcı etkisi, bölgesel hafızaların çeşitlenmesidir. Batı Ukrayna’nın siyasi dili ile doğu-merkez bölgelerin dili arasında tarihsel kökenler vardır. Bugünkü Ukrayna’nın çok merkezli toplumsal yapısı, bu 18. yüzyıl kırılmalarının uzun gölgesini taşır.
Detaylı anlatım: Ukrayna’nın Tarihi: Kiev Ruslarından, Bağımsızlığa ve Bugüne