Aeneas, Roma’nın kurucu mitlerinde merkezi figürdür; özellikle Vergilius’un Aeneis destanında Troya’dan çıkıp İtalya’ya ulaşan kahraman olarak anlatılır. Roma için Aeneas, bir savaşçıdan çok ‘devlet projesi’ taşıyıcısıdır. Onun yolculuğu, imparatorluk kimliğinin mitik kökenidir.
Aeneas’ın ‘pietas’ (görev, saygı, sorumluluk) kavramıyla tanımlanması önemlidir. Aeneas, kişisel arzusunu değil, kaderin yüklediği görevi seçer. Bu, Roma’nın kendini nasıl görmek istediğini gösterir: duygudan çok görev, keyiften çok düzen. Mit, etik bir program üretir.
Dido anlatısı, bu programın bedelini dramatize eder. Aeneas, Kartaca’da kalıp aşkı seçebilirdi; ama ayrılır. Dido’nun yıkımı, Roma’nın yükselişinin gölgesidir. Mit, imparatorluk kaderinin masum olmadığını gizlemez; kurucu görev, başkalarının felaketine dönüşebilir.
Aeneas’ın yeraltına inişi, Roma’nın geçmişle bağ kurma ihtiyacıdır: soy ağacı, gelecek kehaneti, devletin uzun hikâyesi. Bu bölüm, mitin “tarih yazımı”na yaklaştığı yerdir. Aeneas, gelecekteki Roma’yı görerek görevinin büyüklüğünü anlar.
Aeneas miti bugün de önemlidir çünkü kurucu anlatıların nasıl işlendiğini gösterir. Roma, kendini Troya’ya bağlayarak hem soylu bir geçmiş kurar hem de geleceğini meşrulaştırır. Aeneas, mitoloji ile propaganda arasındaki çizginin en net örneklerinden biridir.
Detaylı anlatım: Mitolojik Karakterlerin Listesi