Hermes ve Tanrıların Habercisi

promet min 1

Hermes (Merkür), kanatlı sandaletleri (Talaria) ve miğferiyle rüzgar kadar hızlı hareket eden, tanrıların habercisidir. Ancak o sadece bir postacı değildir; dünyalar arası sınırları aşabilen tek tanrıdır. Olympos, yeryüzü ve Yeraltı Dünyası (Hades) arasında serbestçe dolaşabilir. Ölenlerin ruhlarını yeraltına taşıyan rehber (Psychopomp) odur.

Doğduğu gün kundağından kaçıp, Apollo’nun kutsal ineklerini çalması ve izleri gizlemek için ineklere ters nal çakması, onun ne kadar kurnaz, şakacı ve zeki (Trickster) olduğunu gösterir. İneklerin bağırsaklarından ve kaplumbağa kabuğundan ilk Lir’i yapıp Apollo’ya hediye ederek kendini affettirmesi, ticaretin ve diplomasinin de doğuşudur.

Tüccarların, yolcuların, hatiplerin, hırsızların ve hatta yalancıların koruyucusudur. Çünkü ticaret de, hırsızlık da, diplomasi de ‘ikna yeteneği’ ve ‘hızlı zeka’ gerektirir. Elindeki Caduceus (çift yılanlı asa), zıtlıkların dengesini ve şifayı simgeler (bugün yanlışlıkla tıbbın sembolü olarak kullanılsa da).

Hermes, bilginin akışını, iletişimi ve yorumlamayı (Hermeneutik) temsil eder. Sabit durmayan, sürekli değişen, kuralları büken ve beklenmedik çözümler üreten ‘yanal düşünme’nin tanrısıdır. İnternet çağının mitolojik karşılığı varsa, o Hermes’tir.

Hermes’in gündelik hayattaki izi ‘herm’ denilen sınır taşlarında görülür: Yol ayrımlarına dikilen, üzerinde Hermes başı bulunan bu taşlar hem ‘buradan geçiş serbest’ mesajı verir hem de sınırı ihlal edeni lanetle tehdit eder. Hermes böylece sadece hareketin değil, sınırın da tanrısı olur: Geçişi sağlar, ama geçişin kurallarını da koyar.


Detaylı anlatım: Mitolojik Karakterlerin Listesi