Medea ve İntikamın Soğuğu

promet min 1

Medea, Yunan mitolojisinin en korkutucu figürlerinden biridir çünkü ‘canavar’ değildir; akıllı, bilinçli ve kararlarının sonuçlarını bilen bir insandır. Kolkhis prensesi, büyücü ve Helios’un torunu olarak yabancıdır; Yunan dünyasına dışarıdan bakar. Bu yabancılık, onun hikâyesini sadece bir aşk tragedisi değil, kültürel bir çatışma haline getirir.

Jason ve Argonotlar Altın Post’u almaya geldiğinde Medea’nın aşkı, politikanın ve ihaneti doğurur. Babasına ihanet eder, kardeşini öldürür ve Jason’u kurtarmak için büyü yapar. Bu noktada Medea, klasik ‘kahramana yardım eden kadın’ rolünden çıkar; hikâyenin motoruna dönüşür. Jason’un başarısı, Medea’nın bedeliyle satın alınmıştır.

Euripides’in tragedyasında Jason, Korinth’te daha iyi bir siyasi evlilik için Medea’yı terk eder. Medea’nın intikamı burada mitolojinin sınırlarını zorlar: Rakibini zehirler ve en sarsıcı eylem olarak çocuklarını öldürür. Bu, izleyiciyi rahatsız etmek için değil; iktidarın kadını nasıl köşeye sıkıştırdığının uç noktasıdır. Medea, her şeyi kaybedince, düşmanı Jason’u ‘soyu’ üzerinden vurur.

Medea’nın arabasıyla (ejderhaların çektiği) kaçması, tanrısal bir dokunulmazlık değil; anlatının soğuk gerçeğidir: Bazı suçların adaleti yoktur. Medea ne tamamen masumdur ne de basitçe kötü; o, sistemin ürettiği yıkıcı bir güçtür.

Medea miti bugün hâlâ modern dramın merkezindedir çünkü aile, göçmenlik, kadın öfkesi ve ihanet temalarını aynı potada eritir. Onu ‘canavar’ diye etiketlemek kolaydır; zor olan, onu mümkün kılan koşulları görmektir.


Detaylı anlatım: Mitolojik Karakterlerin Listesi